Hoe voelt hoogteziekte? Wat moet ik doen als ik hoogteziekte krijg? En is hoogteziekte gevaarlijk? Dit zijn veelgehoorde vragen van mensen die voor het eerst een lange bergtocht op hoogte willen maken. Niet zo gek, want niemand zit op hoogteziekte te wachten. Je kan je er ook niet op voorbereiden en het kan gevaarlijk zijn. In dit blog lees je wat hoogteziekte is en hoe kan je het helpen voorkomen.
Wat is hoogteziekte?
Hoe hoogteziekte ontstaat
Hoogteziekte ontstaat door een gebrek aan zuurstof, op hoogtes vanaf ongeveer 2.500m. Omdat je lichaam zich niet zo snel kan aanpassen aan de hoogte komt er minder zuurstof in je bloed. Dit kan klachten veroorzaken. Heb je nooit hoogteziekte gehad, dan is dat geen garantie dat je het nooit zult krijgen. Maar als je het eerder hebt gehad, is de kans wel groter dat je het nog eens krijgt. De één is er nu eenmaal gevoeliger voor dan de ander.
Verschijnselen van hoogteziekte
Milde hoogteziekte zorgt ervoor dat je hoofdpijn krijgt, Je voelt een lichte druk op je hoofd en wordt misselijk, duizelig of kortademig. Een beetje te vergelijken met een flinke kater. Meestal verdwijnen de klachten vanzelf als je niet verder stijgt, maar het kan ook overgaan in ernstige hoogteziekte. Bij ernstige hoogteziekte voel je je steeds slomer. In het ergste geval raak je buiten bewustzijn of kan je eraan overlijden. In dit blog lees je meer over de symptomen en gradaties van hoogteziekte
Wat kan ik doen om hoogteziekte te voorkomen?
Je weet van tevoren nooit of je hoogteziekte krijgt. De meeste mensen voelen sowieso wel iets van de hoogte. Dat heb ik ook. Je voelt een bepaalde druk op je hoofd en je bent veel sneller buiten adem. Er zijn een aantal dingen die je kunt doen en laten om hoogteziekte zoveel mogelijk te helpen voorkomen.
1.) Neem tijd om te acclimatiseren
Stijg langzaam naar hoogten boven de 3.000m en neem genoeg tijd om te rusten en acclimatiseren. Je lichaam heeft gewoon tijd nodig om aan die hoogtes te wennen. Het beste is om eerst een aantal nachten tussen de 1.500m en 2.000m door te brengen. Stijg vanaf 3.000m maximaal 500m per overnachting.
2.) Vertragen
Waar we tijdens onze Groepsreizen in Nepal altijd op hameren is, vertragen, vertragen, vertragen. En we weten als geen ander hoe lastig dat is. We zijn nu eenmaal opgegroeid met ‘vlug, nog even, snel en haast’. In de bergen werkt dit alleen net even anders. Kan je meer, doe dan minder!
3.) Climb high, sleep low
Slaap op een lager gelegen plek dan waar je hebt gewandeld die dag. Dit kan je doen door overdag of bij je eindbestemming een hoger gelegen punt op te zoeken en hier even te blijven. Dit helpt je lichaam wennen aan de hoogte.
4.) Drink voldoende water
Drink preventief en de hele dag door. Het liefste minimaal drie liter extra per dag. Dat lijkt heel veel, maar je hebt het nodig. Je kunt het halen uit water, soep, thee etc. De lucht op hoogte is droog, dus je kunt relatief snel gedehydrateerd raken. Het best is dat je urine lichtgekleurd blijft. Vind je water drinken lastig, dan kan je ook kleine flesjes geconcentreerde limonade meenemen om zo nu en dan eens wat anders te kunnen drinken. Met een goede drinkfles en waterzak in je rugzak, drink je vaker, meer en constanter.
5.) Vermijd alcohol
6.) Blijf goed eten
Op hoogte verbruikt je lichaam veel meer energie en zuurstof dan in Nederland. Koolhydraten, zoals rijst, aardappelen of dal bhat, het nationele Nepalese gerecht, zijn voedzaam, gemakkelijk te verteren en helpen je beter acclimatiseren.
7.) Goed slapen
Het klinkt logisch, goed slapen. Toch is dit op hoogte niet altijd eenvoudig. Je slaapt vaak wat minder diep en bent vaker wakker. Zorg er dus voor dat je een beetje op tijd in bed ligt zodat je je rust maximaal pakt. Ook als je slecht slaapt, heeft je lichaam dan voldoende rust gehad. Dit helpt je fit en energiek te blijven voelen.
8.) Overweeg (preventieve) medicatie
Hoewel ik er zelf geen voorstander van medicatie ben, kan je overwegen om hoogteziektepillen te slikken tegen Acute Mountain Sickness (AMS). Deze medicijnen verlagen de bloeddruk, wat kan helpen AMS te bestrijden of voorkomen. Wellicht werkt het voor jou.
9.) Luister naar je lichaam
Hoewel een goede gids de symptomen van hoogteziekte vaak ranzendsnel herkent, is het belangrijkste dat je ook zelf je verantwoordelijkheid neemt en goed naar je eigen lichaam blijft luisteren. Check zo nu en dan even bij jezelf in om te kijken hoe je je voelt, wees eerlijk en handel daar naar.
Doe tijdens de bergtrekking ORS of Isostar bruistabletten in je drinkwater. Dit vult de zouten, mineralen en energie in je lichaam aan die je verliest door inspanning en zweten. Zo voel je je fitter en energieker onderweg.
Wel of geen pillen slikken tegen hoogteziekte?
Medicijnen tegen hoogteziekteverschijnselen
Als je rustig stijgt en alle voorzorgsmaatregelen in acht neemt, zou je in principe geen last moeten ondervinden van hoogteziekte. Tijdens alle trektochten is er tijd om te acclimatiseren. Heb je ondanks alles toch hoogteziekteverschijnselen of wil je het zekere voor het onzekere nemen, dan kan je preventief hoogteziektepillen (zoals Diamox) slikken, Artsen raden dit aan wanneer je invliegt boven de 3.000m, meer dan 600m stijgt boven de 2500 tot 3000 meter of wanneer je eerder last hebt gehad van hoogteziekte. Hoogteziektepillen helpen je lichaam sneller acclimatiseren. Neem hiervoor contact op met je huisarts of GGD. In Nepal zijn ook hoogteziektepillen verkrijgbaar bij de lokale apotheek, Voor een stripje van 16 pillen betaal je omgerekend een € 1,-.
Wist je dat knoflook helpt tegen hoogteziekte? Niet zo gek dat je hoog in de bergen vaak een bordje knoflooksoep kan bestellen. Of het waar is weet ik niet, maar het is het proberen waard.
Lijkt een meerdaagse wandelreis jou leuk? Jaarlijks organiseer ik trektochten in Nepal (Groepsreizen met trekking en Bergtrekking op Maat) en help je bij de voorbereiding van dit unieke wandelavontuur. Schrijf je in voor de inspiratiemail en ontvang nieuwe data als eerste in je inbox.